BỆNH XÌ MỦ TRÊN CÂY SẦU RIÊNG: NGUYÊN NHÂN, DẤU HIỆU VÀ CÁCH PHÒNG TRỊ
Bệnh xì mủ trên cây sầu riêng là một trong những bệnh hại quan trọng mà bà con cần đặc biệt chú ý, nhất là trong mùa mưa và tại những vườn có độ ẩm cao, thoát nước kém.
Bệnh có thể gây tổn thương ở thân và cành, làm vỏ cây thâm màu, chảy nhựa và ảnh hưởng đến khả năng vận chuyển nước, dinh dưỡng. Nếu bệnh phát triển nặng và không được xử lý kịp thời, cây có thể suy yếu, giảm sinh trưởng và chết dần.
1. NGUYÊN NHÂN GÂY BỆNH XÌ MỦ TRÊN CÂY SẦU RIÊNG
Bệnh xì mủ trên sầu riêng thường liên quan đến tác nhân Phytophthora palmivora – một loài thuộc nhóm Oomycetes (nấm giả).
Tác nhân này đặc biệt phát triển và lây lan thuận lợi trong điều kiện ẩm độ cao và có nhiều nước tự do.
Nguy cơ bệnh tăng cao ở những vườn:
- Trồng với mật độ quá dày.
- Gốc cây thường xuyên ẩm ướt.
- Hệ thống thoát nước kém, dễ đọng nước trong mùa mưa.
- Tán cây quá rậm rạp, vườn thiếu ánh sáng và kém thông thoáng.
- Bón phân mất cân đối, đặc biệt khi sử dụng quá nhiều đạm làm cây phát triển mô non quá mức.
- Cành thấp nằm sát hoặc tiếp xúc với mặt đất.
- Cây có vết thương trên thân, cành.
- Vườn thường xuyên duy trì độ ẩm cao.
Vì vậy, quản lý nước và độ ẩm trong vườn là một trong những yếu tố quan trọng khi phòng ngừa bệnh xì mủ do Phytophthora.
.jpg)
2. DẤU HIỆU BỆNH XÌ MỦ TRÊN THÂN, CÀNH SẦU RIÊNG
Phát hiện bệnh càng sớm thì khả năng khoanh vùng và xử lý càng thuận lợi.
Giai đoạn đầu
Trên thân hoặc cành xuất hiện những vùng vỏ có biểu hiện bất thường. Vết bệnh thường có trạng thái ẩm, sẫm màu và có thể bắt đầu chảy nhựa.
Nhựa tiết ra trên bề mặt vỏ thường có màu nâu.
Bà con nên kiểm tra kỹ phần gốc, thân chính, vị trí phân cành và những vùng thường xuyên ẩm.
Giai đoạn bệnh phát triển
Khi tác nhân tiếp tục phát triển, vết bệnh có thể lan rộng dọc theo thân hoặc cành.
Phần mô bên dưới lớp vỏ bị bệnh có thể xuất hiện:
- Màu hồng nhạt.
- Những vùng tím hoặc nâu.
- Ranh giới giữa mô khỏe và mô bệnh có thể không đều.
- Phần gỗ bên dưới chuyển sang màu nâu sẫm.
Khi cạo nhẹ lớp vỏ tại ranh giới vết bệnh, bà con có thể quan sát sự khác biệt giữa phần mô khỏe và phần mô đã bị tổn thương.
Khi bệnh trở nặng
Nếu vết bệnh tiếp tục mở rộng, các mô dẫn truyền của cây có thể bị ảnh hưởng, làm quá trình vận chuyển nước và dinh dưỡng bị suy giảm.
Khi đó cây có thể xuất hiện:
- Sinh trưởng chậm.
- Lá vàng và cây suy yếu.
- Cành phía trên vùng bệnh kém phát triển.
- Vết xì mủ ngày càng lan rộng.
- Thân hoặc cành bị tổn thương nghiêm trọng.
- Cây suy kiệt và có thể chết nếu bệnh phát triển nặng.
.jpg)
3. VÌ SAO BỆNH XÌ MỦ SẦU RIÊNG THƯỜNG NẶNG TRONG MÙA MƯA?
Phytophthora có mối liên hệ rất chặt chẽ với nước.
Khi đất duy trì độ ẩm cao trong thời gian dài, vườn đọng nước hoặc thoát nước chậm, điều kiện sẽ thuận lợi hơn cho tác nhân phát triển và phát tán.
Nước mưa và nước chảy trong vườn cũng có thể góp phần đưa nguồn bệnh từ khu vực nhiễm sang những vị trí khác.
Do đó, đối với bệnh xì mủ sầu riêng, bà con không nên chỉ tập trung vào việc xử lý vết bệnh trên thân mà cần kiểm tra đồng thời đất – bộ rễ – độ ẩm – hệ thống thoát nước – nguồn bệnh trong vườn.
4. BIỆN PHÁP PHÒNG NGỪA BỆNH XÌ MỦ SẦU RIÊNG
Sử dụng cây giống khỏe
Ngay từ khi thiết lập vườn, bà con nên lựa chọn cây giống khỏe, có nguồn gốc rõ ràng và không có biểu hiện sâu bệnh.
Thiết kế vườn thoát nước tốt
Ở những khu vực có nguy cơ ngập úng hoặc mực nước cao, cần thiết kế mô, líp và hệ thống mương phù hợp để thoát nước nhanh trong mùa mưa.
Hạn chế để vùng rễ và cổ rễ bị ngập hoặc duy trì tình trạng quá ẩm trong thời gian dài.
Trồng với mật độ phù hợp
Không nên trồng cây quá dày hoặc trồng xen quá rậm rạp.
Tán cây cần được quản lý để có đủ ánh sáng và độ thông thoáng, từ đó hạn chế tình trạng độ ẩm duy trì quá cao trong vườn.
Bón phân cân đối
Cần cung cấp dinh dưỡng phù hợp với từng giai đoạn phát triển của cây.
Hạn chế bón thừa đạm khiến cây phát triển quá xanh tốt, tán rậm và mô non nhiều trong khi sức khỏe tổng thể của cây không cân đối.
Tỉa cành và vệ sinh vườn
Sau thu hoạch, bà con nên tiến hành:
- Cắt bỏ cành sâu bệnh.
- Tỉa những cành quá thấp hoặc không cần thiết.
- Tạo tán thông thoáng.
- Vệ sinh tàn dư cây bệnh.
- Kiểm tra thân, cổ rễ và hệ thống thoát nước.
Nếu áp dụng biện pháp quét vôi bảo vệ thân, cần thực hiện đúng kỹ thuật và phù hợp với điều kiện thực tế của vườn.
5. HẠN CHẾ TẠO VẾT THƯƠNG TRÊN THÂN VÀ CÀNH
Trong quá trình chăm sóc, vận chuyển vật tư hoặc sử dụng máy móc trong vườn, bà con cần hạn chế làm tổn thương thân và cành cây.
Các vết thương có thể trở thành vị trí thuận lợi để tác nhân gây bệnh xâm nhập.
Đồng thời cần quản lý tốt những loại côn trùng có khả năng gây tổn thương trên cây.
Sau khi cắt tỉa những cành lớn, cần chăm sóc và bảo vệ vết cắt phù hợp để hạn chế nguy cơ nhiễm bệnh.
6. CÁCH XỬ LÝ KHI SẦU RIÊNG BỊ XÌ MỦ
Khi phát hiện thân hoặc cành có dấu hiệu xì mủ, vỏ thâm màu hoặc mô bên dưới bị đổi màu, bà con cần tiến hành kiểm tra và xử lý sớm.
Đối với vùng bệnh khu trú, có thể loại bỏ mô bệnh theo hướng dẫn kỹ thuật, đồng thời thu gom phần mô bệnh và xử lý phù hợp, tránh để nguồn bệnh phát tán trong vườn.
Dụng cụ sử dụng để xử lý cây bệnh cần được vệ sinh trước khi chuyển sang cây khác.
Sau đó, cần tiếp tục theo dõi ranh giới vết bệnh và tình trạng sinh trưởng của cây.
Quan trọng hơn, bà con cần tìm và xử lý điều kiện khiến bệnh phát triển, đặc biệt là tình trạng đọng nước, độ ẩm quá cao hoặc bộ rễ đang gặp vấn đề.
LINK SẢN PHẨM: MANCOZEB VÀNG, PHOS Z550
Mọi chi tiết xin vui lòng liên hệ về:
Công Ty TNHH Phân Bón Bảo Minh
Hotline: 0985.294.911;
Website: https://baominhagri.com/
Fanpage: https://www.facebook.com/BM.Fertilizer/
Youtube: https://www.youtube.com/channel/UCYl6Ha-XUzPwG_r1T6nxtdQ
Rất hân hạnh được đồng hành,
Xin chân thành cảm ơn!
